Waarom intermittent fasting niet werkt voor vrouwen

De waarheid over de hype

Je zal het ongetwijfeld voorbij hebben zien komen. Misschien heb je het ook wel geprobeerd. Misschien doe je het nu. En misschien voel je: hé, dit werkt.

Of misschien voel je wel: ik ben gesloopt, ik ben duizelig, ben chagrijnig, mijn darmen rommelen. Mijn focus gaat op en neer. En ik weet niet waarom.

Vandaag ga ik het hebben over de waarheid over intermittent fasting en het vrouwelijke lichaam.

Voordat we de diepte induiken wil ik één ding heel duidelijk maken. Ik ben niet tegen vasten. Sterker nog, ik weet het: vasten kan therapeutisch zijn onder begeleiding in specifieke gevallen.

Maar als high-performance onderneemster met een volle agenda, een hoog stresslevel, een constant op output en een lichaam dat in balans wil blijven? Dan is intermittent fasting in 9 van de 10 gevallen geen slimme strategie.

Herken je dit?

• Je voelt je helder in week één maar uitgeput in week acht
• Je menstruatie stopt of wordt onregelmatig
• En je haar begint uit te vallen
• Cravings naar suiker of zout worden intenser
• Je bent chagrijnig en duizelig
• Je darmen rommelen constant

---

Wat is intermittent fasting eigenlijk?

Het betekent letterlijk onderbroken vasten. Je wisselt periodes van eten af met periodes van niet eten. Klinkt natuurlijk heel erg logisch. Vroeger aten we ook niet de hele dag door.

De populairste vormen:

16:8 methode
Zestien uur niet eten, acht uur wel eten.

OMAD (One Meal A Day)
Eén maaltijd per dag eten.

5:2 dieet
Vijf dagen normaal eten, twee dagen extreem weinig calorieën.

De beloftes die je hoort:

• Je verbrandt meer vet
• Je krijgt meer energie
• En je bloedsuikerspiegel stabiliseert
• Je darmen krijgen rust
• Je activeert autofagie (cel schoonmaken)

En ja, als je dit hoort dan klinkt het natuurlijk ook echt fantastisch.

---

Het probleem: je bent geen muis en geen man

Hier komt-ie. Al deze voordelen zijn vooral gemeten bij mannen, bij muizen en jonge, gezonde proefpersonen in een lab onder ideale omstandigheden.

Nou, je bent geen muis. Ook ben je geen man. Jij bent een vrouw. Met een cyclus, met hormonen, met een systeem dat gevoelig is, complex, maar mega prachtig.

Waarom het verschil ertoe doet:

Jouw lichaam is cyclisch
Jouw systeem is gebouwd op veiligheid, op voeding, ritme en balans.

Stress stapelt op
Als jij je lichaam plotseling zestien uur geen voeding geeft terwijl je tegelijkertijd je business runt, sport, je sociale leven in stand houdt, je gezin draait en probeert te functioneren? Het is dan geen reset. Dan is het stress.

---

Wat er echt gebeurt in je lichaam

Je cortisol schiet omhoog

Wanneer jij niet eet, dan stijgt je cortisol. Cortisol is een stresshormoon. Helemaal prima, als het even gebeurt. Helemaal goed.

Maar als jij elke ochtend start met koffie zonder voeding? Dan gaat je cortisol sky high. Bovendien zet je je systeem structureel onder druk.

Wat cortisol doet:

• Het verhoogt je bloedsuiker
• Het beïnvloedt je vetopslag
• En het vertraagt je spijsvertering
• Het saboteert je vrouwelijke hormonen

Je HPG-as raakt verstoord

Dit is je hormoonas. Bij vrouwen die langdurig te weinig eten of heel vaak vasten zie je dat ze uiteindelijk:

• Onregelmatige cycli hebben
• Emotionele instabiliteit ervaren
• Schildklierproblemen ontwikkelen
• Geen ovulatie meer hebben
• Geen menstruatie meer krijgen

Ja, dat zegt nogal wat.

Je schildklier gaat op de rem

Bij een energietekort daalt je actieve schildklierhormoon. Dat betekent:

• Een trage metabolisme
• Moeheid
• Koude handen en voeten
• Gewichtstoename, terwijl je juist minder eet

Snap je waarom ik nu ga zeggen: het is geen gebrek aan discipline. Het is een gebrek aan afstemming.

---

Waarom het eerst werkt en daarna tegen je keert

Week 1: het lijkt fantastisch

In de eerste week werkt intermittent fasting vaak. Je voelt je helder. En bent in controle. Ook ben je vaak niet zo opgeblazen. Misschien val je ook wat af.

Maar dat is dus de adrenaline. Geen echte energie. Het is je overlevingsmechanisme. Geen duurzame gezondheid.

Week 8: de crash

Dan na een week of acht komt je menstruatie niet meer. Word je hongerig, chagrijnig, vermoeid. Begint je haar uit te vallen. Ontstaan er cravings naar suiker of zout. Voel je je ineens uitgeput.

Dat is precies het punt waarop veel vrouwen afhaken met het idee dat zij falen.

Maar het is niet dat jij faalt. Het systeem past gewoon niet bij jouw lichaam.

---

Maar ik doe dit al jaren en het werkt toch?

Misschien ben je wel degene die nu luistert die denkt: ja weet je, ik doe dit al jaren en het werkt voor mij prima. Helemaal goed. Dan werkt het voor jou.

Ieder mens is anders. Ik zeg ook altijd: gezond eten is niet voor iedereen gezond. En dat heeft ook te maken met dit soort dingen.

Als het voor jou werkt, dan is het helemaal prima.

---

Wat doet intermittent fasting met je darmen?

Een vraag die ik ook wel regelmatig krijg is: is vasten niet goed voor je darmen? Hoe zit het met rust voor je spijsvertering?

In theorie: ja

Je darmen hebben rust nodig tussen de maaltijden. Constant snacken en tussendoortjes is niet ideaal.

Maar dat is iets anders dan zestien uur lang vasten. Dat kan juist op lange termijn andere problemen geven.

De paradox

Ik hoor ook vaak: maar ik heb minder buikpijn als ik vast.

Dat klopt ook. Omdat je je hele spijsvertering stilgelegd wordt. Maar stilleggen van iets betekent niet altijd genezen. Zeker niet in de tijd waar we nu leven met alle hectiek en drukte van de dag.

---

Jouw cyclus vraagt om flexibiliteit

Jouw energie, je eetbehoefte en gevoeligheid veranderen gedurende je cyclus. Dat zal je ook wel herkennen.

Halverwege je cyclus

Bergen verzetten kan je. Dan voel je je on top of the world. Niks is te gek. Allemaal kan je het aan.

Tijdens je menstruatie

Heb je rust nodig. Voeding. Zachtheid. Echt die verstilling.

En intermittent fasting negeert dat volledig. Het is een vast schema. Een rigide structuur. Dat werkt fantastisch voor mannen.

Maar jij bent geen man. Want jij hebt een cyclus.

---

Wijsheid uit de Ayurveda

Iets wat ik ook in mijn praktijk heel belangrijk vind naast de orthomoleculaire geneeskunde is de Ayurveda.

In de Ayurveda zeggen we ook niet voor niets: vrouwen horen niet te vasten tijdens je menstruatie of wanneer je verzwakt bent.

Dan is voeding juist je medicijn. En dat is ook iets wat we niet moeten onderschatten. Voeding is juist ook een medicijn.

---

Wat werkt dan wel?

Eigenlijk heel erg simpel.

1. Eet binnen dertig minuten na het opstaan

Iets warms, iets voedends. Begin gewoon met een lekker papje in de ochtend of met verwarmd fruit.

2. Neem drie volwaardige maaltijden per dag

Geen tussendoortjes. Gewoon warm voedsel.

3. Zorg voor voldoende eiwitten en vetten

Heel erg belangrijk om je bloedsuiker stabiel te houden.

4. Houd vaste ritmes aan

Dit wordt ook vaak heel erg onderschat. Je lijf reageert perfect op voorspelbaarheid.

Hoe gestructureerder jij je leven hebt, des te beter het is voor je lijf. Nee, dat betekent niet dat je nooit een uitzondering moet hebben. In de basis werkt structuur gewoon fantastisch.

Ik ben ook een hele grote voorstander van vaste tijden naar bed, vaste tijden opstaan en vaste momenten eten. Natuurlijk kan je daar een uitzondering in maken. Dat is geen probleem. Maar dat werkt gewoon fantastisch voor je lijf.

5. Werk aan je leptine herstel

Als je echt dieper wil gaan, werk dan aan je leptine herstel. Daar zit de sleutel tot echte vetverbranding. Niet per se in het overslaan van je ontbijt.

---

Voor wie werkt vasten wel?

Laat me deze aflevering gaan afronden. Weet: ik ben niet tegen vasten. Dat wil ik heel erg goed vermelden.

Voor sommige mensen werkt dat juist fantastisch. Ook mensen met insulineresistentie bijvoorbeeld, het metabool syndroom. Onder begeleiding kan dat echt heel goed werken.

Maar voor jou als high-performance vrouw met een vol leven, een gevoelig systeem? Dan is intermittent fasting meestal meer een belasting dan een verlichting.

---

Waarom dit aanpakken je bedrijf versterkt

Wanneer je eet volgens je cyclus:

• Stabiele energie zonder crashes door de dag
• Helderheid zonder de adrenaline-kick
• Een menstruatie die blijft komen
• Haar dat op je hoofd blijft
• Een metabolisme dat werkt in plaats van op de rem staat

Direct effect op:

Hoe je onderneemt: Met stabiele energie maak je betere beslissingen en hoef je niet op adrenaline te draaien.

Hoe je groeit: Je lichaam heeft capaciteit voor groei wanneer het niet constant in overlevingsmodus zit.

Je duurzaamheid: Vasten op cortisol is geen lange termijn strategie. Voeden vanuit ritme wel.

---

Wil je structureel werken met je lichaam in plaats van ertegen?

Studio Gezond traject:

In het Studio Gezond traject kijken we verder dan losse klachten. We brengen in kaart waar jouw lichaam vastloopt en hoe je cyclus, je hormonen en je energie elkaar beïnvloeden.

Vanuit inzicht werken we aan:

• Een eetpatroon dat aansluit bij jouw cyclus en ritme
• Herstel van je hormoonbalans zonder extreme maatregelen
• Duurzame energie zonder op adrenaline te draaien

Voor wie: High-performance onderneemsters die hun lichaam willen begrijpen en ermee willen samenwerken in plaats van ertegen te vechten.

Boek hier je kennismakingsgesprek

---

Veelgestelde vragen over intermittent fasting voor vrouwen

Waarom werkt intermittent fasting niet voor vrouwen?
Vrouwen hebben een cyclus en een hormoonhuishouding die gebouwd is op veiligheid en voorspelbaarheid. Langdurig vasten verhoogt cortisol structureel, wat je vrouwelijke hormonen saboteert. Daarom zie je na acht weken vaak: geen menstruatie, haaruitval, uitputting en een trage metabolisme.

Is het normaal dat mijn menstruatie stopt tijdens intermittent fasting?
Nee. Het is een alarmsignaal. Je lichaam denkt dat er schaarste is en schakelt je voortplantingssysteem uit om energie te sparen. Dit wijst op HPA-as dysregulatie en is geen gezonde staat. Stop met vasten en herstel je voeding eerst.

Werkt intermittent fasting wel voor sommige vrouwen?
Ja. Voor sommige vrouwen werkt het prima, vooral als ze weinig stress hebben, goed slapen en geen hormonale klachten. Echter is dit de minderheid. Voor de meeste high-performance vrouwen met een volle agenda is het een extra stressor die meer kwaad dan goed doet.

Kan ik beter afvallen met intermittent fasting?
Op korte termijn val je misschien af, maar dit is vaak water en spierweefsel. Op lange termijn vertraagt je metabolisme door een lagere schildklierfunctie. Bovendien krijg je extreme cravings en gewichtstoename ondanks minder eten. Echte vetverbranding komt van leptine herstel, niet van vasten.

Wat is het verschil tussen vasten voor mannen en vrouwen?
Mannen hebben een lineaire hormooncyclus zonder maandelijkse fluctuaties. Vrouwen hebben een cyclische hormooncyclus die vraagt om flexibiliteit in voeding. Daarnaast reageren vrouwen gevoeliger op energietekorten omdat hun lichaam op veiligheid is gebouwd voor voortplanting.

Hoe lang moet ik tussen maaltijden wachten?
Vier tot vijf uur tussen maaltijden is ideaal. Dit geeft je darmen rust zonder je lichaam in een vasten-staat te brengen. Geen tussendoortjes, maar wel drie volwaardige maaltijden per dag met voldoende eiwitten en vetten.

Kan ik ’s ochtends de koffie overslaan als ik niet vast?
Nee. Juist niet. Eet binnen dertig minuten na opstaan iets warms en voedends. Koffie op een lege maag verhoogt je cortisol extra. Combineer koffie altijd met voedsel, bij voorkeur na je ontbijt.

Werkt vasten wel onder begeleiding?
Ja. Voor specifieke gevallen zoals insulineresistentie of metabool syndroom kan vasten therapeutisch zijn. Maar dit moet altijd onder begeleiding van iemand die het vrouwelijke lichaam begrijpt, niet via TikTok of een app. In de praktijk zie ik dat dit slechts voor een kleine groep geschikt is.

---

Meer lezen?

• 5 gezondheidsproblemen die vaak onopgemerkt blijven zonder labtesten Studio Gezond
• Darmen en energie: de sleutel tot blijvende high performance

Over de expert

Claudia Hendriks-Renooij
Functie: Orthomoleculair Therapeut & Darmspecialist
Bedrijf: Studio Gezond, Anna Paulowna
Specialisatie: Darmgezondheid voor high-performance onderneemsters
Ervaring: 5+ jaar praktijkervaring, 300+ succesvolle klanttrajecten
Aanpak: Diepgaand labonderzoek (PCR-methode, darmfloratest, voedselintolerantietest) + strategische voeding + leefstijloptimalisatie
Uniek: 9 van 10 klanten: parasieten gevonden die reguliere zorg miste

Bronvermelding: Deze transcriptie is afkomstig van podcast aflevering #62 van Studio Gezond dé Podcast, gepubliceerd op 20 juni 2025.